Qırğızıstanın paytaxtı Bişkek şəhərində Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin İran Prezidenti Məsud Pezeşkianla görüşü keçirilir.

Bu barədə "Report"un Bişkekə ezam olunan müxbiri xəbər verib.

Peşə təhsili haqqında danışanda qarşıya həmişə böyük hədəflər qoyulur: əmək bazarına uyğun kadr hazırlığı, müasir peşələr, güclü maddi-texniki baza, praktiki bacarıqlar və işə hazır məzunlar.

Bəs bütün bu vədlərin qarşılığında real vəziyyət necədir?

Peşə təhsilinin ən böyük problemi, bəlkə də, məhz burada başlayır: kağız üzərində hər şey var, amma praktiki nəticə nə qədərdir? Peşə məktəbində aşpaz hazırlanırsa, tələbə, həqiqətən, mətbəxdə işləyərək öyrənirmi? Avtomobil ustası yetişdirilirsə, onun real avtomobil üzərində işləməsi üçün şərait yaradılıbmı? Elektrik, qaynaq, mexanika və digər ixtisaslarda tələbə müasir avadanlıqla praktiki məşğələ keçir, yoxsa yenə də əsas yük nəzəri dərslərin üzərində qalır?

Çünki peşə təhsilinin mahiyyəti yalnız dərs keçmək deyil. Peşə təhsili tələbənin əlinə peşə verməkdir. Əgər tələbəyə lazım olan avadanlıq, material və praktiki imkan yaradılmırsa, onda verilən diplom həmin gəncin əmək bazarında real bacarığını nə dərəcədə təmin edə bilər?

Burada isə daha ciddi suallar meydana çıxır.

Peşə təhsilinin inkişafı üçün dövlət büdcəsindən nə qədər vəsait ayrılıb?

Bu vəsait hansı layihələrə yönəldilib?

Avadanlıqların alınması üzrə satınalmaları kimlər həyata keçirib?

Tenderləri hansı şirkətlər qazanıb?

Alınan avadanlıqlar bu gün peşə məktəblərində faktiki istifadə olunurmu?

İstehsalat və praktiki təlim üçün nəzərdə tutulan materiallar tələbələrə tam həcmdə çatdırılırmı?

Və ən mühüm sual:

Bu xərclərin sonunda əmək bazarına nə qədər hazırlıqlı mütəxəssis çıxır?

Çünki milyonlarla vəsait xərcləmək öz-özlüyündə uğur göstəricisi deyil. Yeni bina tikmək nəticə deyil. Avadanlıq almaq nəticə deyil. Təlim keçirmək də nəticə deyil. Nəticə həmin avadanlığın arxasında dayanaraq peşə öyrənən tələbədir. Nəticə məzunun iş tapa bilməsidir. Nəticə işəgötürənin “bu məzun peşəsini bilir” deməsidir.

Əgər bütün bunlar ölçülmürsə, onda ortaya haqlı bir sual çıxır:

Bəs görülən işlərin səmərəliliyini kim və necə qiymətləndirir?

Peşə Təhsili üzrə Dövlət Agentliyi cəmiyyətə yalnız görülən işlərin siyahısını deyil, onların nəticələrini də təqdim etməlidir.

Hansı layihəyə nə qədər pul ayrılıb? Nə alınıb? Kim alıb? Nə qədər müddətə həyata keçirilib? Nə vəd edilib? Və bu gün həmin layihənin nəticəsi nədir?

Bu suallar cavablandırılmadan “peşə təhsilində inkişaf gedir” demək kifayət deyil. Çünki dövlət vəsaiti xərclənirsə, onun qarşılığında ölçülə bilən nəticə də olmalıdır. Peşə təhsilində artıq təqdimatların, tədbirlərin və layihələrin sayını deyil, tələbənin əlinə keçən real peşəni ölçmək zamanıdır. Pul xərclənir. Layihələr həyata keçirilir. Avadanlıqlar alınır.

Bəs bütün bunların sonunda:

Nəticə haradadır?

Tehsilmedia.com

Təhsildə hər yeni layihə cəmiyyətə yeni ümid vəd edir. Amma layihənin adının gözəl səslənməsi hələ onun uğurlu olduğu anlamına gəlmir.

Azərbaycan Respublikasının Təhsil İnstitutunun son illərdəki fəaliyyətinə nəzər salanda müxtəlif layihələrin, təşəbbüslərin, görüşlərin və təqdimatların kifayət qədər çox olduğunu görürük. Elnur Əliyevin direktor səlahiyyətlərini icra etdiyi dövrdə də müxtəlif istiqamətlər üzrə bir sıra layihələr təqdim olunub.

Məsələn, “İnnovativ məktəb” layihəsi müasir məktəb modelinin formalaşdırılması və idarəetmədə yeniliklərin tətbiqi məqsədi daşıyırdı. “Müasir metodik xidmətin təşkili” layihəsində isə məktəblərdə metodik dəstəyin gücləndirilməsi və metodistlərin hazırlanması hədəflənirdi. Kağız üzərində bütün bunlar kifayət qədər yaxşı səslənir.
Amma əsas sual məhz bundan sonra başlayır: nəticə haradadır?

Bu layihələrin hər birinə nə qədər dövlət vəsaiti ayrılıb?
Layihələrin ilkin smetası nə qədər olub, faktiki xərc nə qədər təşkil edib?
Satınalmalar hansı prosedurla həyata keçirilib?
İcraçı və podratçılar kimlər olub?
Layihələrin icra müddəti nə qədər olub?
Layihə başa çatdıqdan sonra onun nəticəsini ölçən obyektiv və müstəqil qiymətləndirmə aparılıbmı?
Məktəblərdə, müəllimlərdə və şagirdlərdə real dəyişiklik nə qədər olub?
Əgər layihənin məqsədi təhsilin keyfiyyətini artırmaqdırsa, bunun konkret göstəricisi hansıdır?

Ən əsası isə: dövlət büdcəsindən ayrılan vəsaitin qarşılığında cəmiyyət nə əldə edib?

Çünki təhsil idarəçiliyində tədbirin keçirilməsi nəticə deyil. Təqdimatın hazırlanması nəticə deyil. Görüşlərin keçirilməsi nəticə deyil. Layihənin adının dəyişdirilməsi də nəticə deyil. Nəticə məktəbdə görünməlidir. Müəllimin fəaliyyətində hiss olunmalıdır. Şagirdin göstəricilərində özünü göstərməlidir.
Məhz buna görə Elm və Təhsil Nazirliyinin rəhbərliyi qarşısında çox sadə, lakin ciddi suallar qoyulmalıdır: Elnur Əliyevin rəhbərliyi dövründə həyata keçirilən layihələrə nə qədər vəsait xərclənib və həmin vəsaitin qarşılığında konkret hansı nəticələr əldə olunub?
Əgər nəticələr varsa — açıqlansın.

Əgər nəticələr ölçülməyibsə — niyə?

Əgər ölçülüb, amma ictimaiyyətə təqdim edilməyibsə — niyə?

Əgər layihələrə milyonlarla vəsait ayrılıbsa, cəmiyyət həmin pulların hansı nəticəyə çevrildiyini bilməlidir. Çünki dövlət vəsaiti ilə həyata keçirilən layihələr şəxsi uğur hekayəsi deyil. Bu, cəmiyyət qarşısında hesabat məsələsidir. Və artıq “layihə həyata keçirdik” demək kifayət etmir. Cəmiyyət soruşur: nə qədər xərclədiniz və nə dəyişdi?
Bu sualın cavabı isə növbəti araşdırmamızın əsas mövzusu olacaq.

Təhsil Media

Prezident İlham Əliyev və Baş nazir Nikol Paşinyan birbaşa ikitərəfli təmaslar vasitəsilə davamlı sülhün daha da möhkəmləndirilməsi, dövlətlərarası münasibətlərin normallaşdırılması prosesinin irəlilədilməsi və bağlantıların gücləndirilməsi istiqamətində addımları davam etdirmək barədə razılığa gəliblər.

Bu barədə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin və Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyanın Bişkekdə Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının (ŞƏT) Zirvə toplantısı çərçivəsində görüşü ilə bağlı mətbuat üçün bəyanatında qeyd olunub.

Liderlər parlamentarilər və vətəndaş cəmiyyəti nümayəndələrinin qarşılıqlı etimadın gücləndirilməsi və daha geniş sülh gündəliyinin dəstəklənməsinə verdikləri töhfələrini qeyd edərək, onların iştirakı ilə etimad quruculuğu üzrə təmasları müsbət dəyərləndiriblər.

Jurnalist İlkin Muradov Sabunçu Rayon İcra Hakimiyyətinin iki əməkdaşının vətəndaşdan 22 min manat rüşvət aldığı və daha sonra həmin məbləği geri qaytararaq pulu aldıqlarını təsdiqləyən akta imza atdığı barədə iddia irəli sürüb.

Bizimesr.media xəbər verir ki, İlkin Muradov hadisənin təfərrüatlarını açıqlayıb.

Jurnalistin sözlərinə görə, onun uşaqlıq dostu illər əvvəl Sabunçuda aldığı torpaq sahəsində fərdi yaşayış evi tikmək istəyib.

Bununla bağlı icra hakimiyyətinin mühəndisi ilə əlaqə saxlanılıb. Muradovun iddiasına əsasən, mühəndis tikinti məsələsinin “dədə-baba qaydası” ilə həll olunmasını təklif edib və bunun qarşılığında 22 min manat pul alıb.

İlkin Muradov yazır ki, mühəndisin dediyinə görə, həmin pul üç qurum arasında bölüşdürülməli olub. 6 min manat isə icra hakimiyyətinə çatdırılması üçün mühəndis tərəfindən başqa bir vəzifəli şəxsə verilib.

Bundan sonra evin tikintisinə başlanılıb.

Jurnalistin iddiasına görə, tikinti işləri aylarla davam edib və evin pəncərələri quraşdırılarkən icra hakimiyyətinin əməkdaşları tərəfindən tikili sökülüb.

Muradov bildirir ki, hadisədən təxminən 6-7 ay sonra pulun icra hakimiyyətinə çatmalı olan hissəsinin verilmədiyi məlum olub.

Jurnalistin sözlərinə görə, dostu dəfələrlə Sabunçu Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı Adil Vəliyevin qəbulunda olub.

İddia edilir ki, həmin görüşlər zamanı 22 min manatı alan iki şəxs pulu aldıqlarını təsdiqləyiblər.

Muradov yazır ki, vətəndaşa müxtəlif vaxtlarda evin səhvən söküldüyü, kompensasiya veriləcəyi və ya başqa ərazidə torpaq sahəsi ayrılacağı bildirilib. Bu danışıqların aylarla davam etdiyi qeyd olunur.

“22 min manatı geri qaytardılar və akt imzaladılar”

İlkin Muradovun fikirlərində ən diqqətçəkən məqam kimi vətəndaşın rəsmi qurumlara şikayət etməsindən sonra baş verən hadisədir.

Jurnalistin iddiasına görə, vətəndaş bir neçə gün əvvəl rəsmi qurumlara müraciət etməyə başlayıb. Bundan sonra icra başçısının göstərişi ilə sözügedən iki məmur aldıqları 22 min manatı geri qaytarıb.

Muradov bildirir ki, bununla bağlı akt da tərtib olunub və hər iki məmur həmin sənədə imza atıb.

“İcra başçısının göstərişi ilə onun işçiləri vətəndaşdan 22 min rüşvət aldıqlarını təsdiq edən sənədə imza atıblar”, – deyə jurnalist yazıb.

Muradov qeyd edir ki, əvvəlcə bu məlumatı eşidəndə buna inanmayıb, lakin sonradan sənədi öz gözləri ilə gördüyünü bildirib.

Jurnalistin paylaşımına görə, məsələnin daha bir diqqətçəkən tərəfi 22 min manat aldığı iddia olunan şəxslərin ailə əlaqələridir. Muradov həmin şəxslərdən birinin atasının, digərinin isə əmisinin yüksək vəzifəli şəxslər olduğunu qeyd edib. Hazırda bu iddialarla bağlı Sabunçu Rayon İcra Hakimiyyətinin, adıçəkilən məmurların və digər aidiyyəti şəxslərin mövqeyi məlum deyil.

Qeyd edək ki, Adil Vəliyev 2012-ci ildən Sabunçu Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı vəzifəsini tutur. Zəruri qeyd: məsələ ilə bağlı qarşı tərəfin mövqeyini dərc etməyə hazırıq.

Bizimesr.media

Dövlət Məşğulluq Agentliyinin rəsmi saytında Azərbaycan vətəndaşlarına Türkiyədə yaşlı və xəstə insanlara baxıcı, Sloveniyada isə fəhlə və digər işlər təklif olunur. Layihənin adı isə “Azərbaycandan işçi qüvvəsinin ixracı”dır. Bu məlumatın paylaşılması cəmiyyətin müxtəlif təbəqələri arasında birmənalı qarşılanmayıb və müzakirələrə yol açıb.
KONKRET.az xəbər verir ki, məsələ ilə bağlı danışan beynəlxalq idarəetmə sistemləri üzrə mütəxəssis, iqtisadçı Asif İbrahimovun sözlərinə görə, qəribə səslənsə də, hökümət bizə iş verə bilmədiyini deməyə çalışır:

“Deyirlər ki, get xarici ölkələrdə fəhlə işlə, xəstələrin altını təmizlə və başını dolandır. Burda sual yaranır ki, niyə həmin insan üçün Azərbaycanda iş yarada bilmirlər? Çünki, artıq iqtisadi modelin effektsizliyini dövlət qurumları da gizlədə bilmir. Faktı da etiraf edirlər ki, problem iqtisadi modeldədir. Əgər iqtisadi model məhsuldar və layiqli gəlirli iş yerləri yaratmırsa, regionlarda iqtisadi fəallıq zəifdirsə və gənclər ölkə daxilində gələcək görmürsə, nəticə işsizlik və miqrasiya olur. Sonra isə həmin problemi xaricə göndərməklə həll etdiyimizi düşünürük. İşsizliyi ölkədən çıxarmaq işsizliyi həll etmək deyil, işsizliyi ixrac etməkdir. İnsan ölkədə iş tapa bilmir, xaricə gedir, statistika yaxşılaşır və bunu məşğulluq uğuru kimi təqdim edirik. Halbuki onun əməyi, gəliri və yaratdığı əlavə dəyər başqa iqtisadiyyata xidmət edir. Biz isə statistika ilə təsəlli tapırıq. Xüsusilə də regionlardan gənclərin getməsi demoqrafik, sosial və iqtisadi baxımdan daha ciddi itkilər yaradır”.

Ekspert vurğulayıb ki, məsələ ixtisaslı kadrlara gəldikdə isə itki daha böyükdür:
“Həkim, müəllim, mühəndis və digər mütəxəssislər illərlə təhsil və dövlətin, ailənin, cəmiyyətin sərmayəsi hesabına formalaşır. Onu ölkə daxilində layiqli iş və gəlirlə təmin edə bilməyib xarici əmək bazarına göndəririksə, təkcə işçini deyil, insan kapitalını və gələcək əlavə dəyəri itiririk. Mən xaricdə işləməyi pisləmirəm. Sadəcə xaricdə işləmək seçimdirsə, bu normaldır, yox məcburiyyətdirsə, deməli iqtisadi problemdir. Beləki, işçini və işsizliyi xaricə ixrac etmək ən asan yoldur. Çətin olan isə iqtisadi modeli dəyişmək, yeni sektorlar yaratmaq, regionlarda real iqtisadi aktivlik formalaşdırmaq və insanlara ölkə daxilində gələcək verməkdir”, – deyə iqtisadçı bildirib.

KONKRET.az

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin sosial media hesablarında Qırğızıstanın paytaxtı Bişkek şəhərində Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyan ilə görüşünə dair paylaşım edilib.

Paylaşımı təqdim edirik:

Daha öncə plastik cərrah kimi fəaliyyət göstərən, bir müddət əvvəl isə sertifikatı ləğv olunan Elnur Mehrəli bu sahə üzrə özünü reklam edir.
Xitab24.az-ın məlumatına görə, onun sosial şəbəkələrdə reklamı yayılır.
Həmin reklamlara keçid zamanı isə rinoplastika və bədənşəkilləndirmə ilə bağlı məlumatlar və fotolar təqdim edilir.
Qısa arayış olaraq bildirək ki, Səhiyyə Nazirliyinin fəaliyyətinə icazə verilən plastik-estetik cərrahların siyahısında Elnur Mehrəlinin adı yoxdur.
Xitab24.az Məsələ ilə bağlı Səhiyyə Nazirliyinin Analitik Ekspertiza Mərkəzinə sorğu ünvanlanıb.
Daha öncə saytımızda yayımlanan məlumatda “Yasamal Hospital”da Elnur Mehrali tərəfindən icra edilən əməliyyatın qüsurlu olması ilə bağlı pasiyentin prokurorluğa müraciət etdiyini bildirmişdi. Bakı Şəhər Prokurorluğu cinayət işinin başlanmasını rədd etdikdən sonra vətəndaş qərarın ləğvi üçün məhkəməyə müraciət edib. Məhkəmə isə Elnur Mehrəli ilə bağlı Səhiyyə Nazirliyinə sorğu göndərib.

Sorğuya cavab olaraq bildirilib ki, Elnur Mehrəlinin plastik cərrahiyyə ixtisası üzrə praktik fəaliyyətinə icazə verilməyib. Həmçinin onun Azərbaycanda tibb və əczaçılıq fəaliyyəti ilə məşğul olmaq hüququ olan şəxslərin dövlət reyestrində praktik tibb fəaliyyəti ilə məşğul olması barədə məlumatın olmadığı qeyd edilib.
Prosesin yekununda cinayət işinin başlanmasının rədd edilməsi ilə bağlı qərar ləğv olunub.
Məhkəmə hesab edib ki, müstəntiq tərəfindən Elnur Xalid oğlu Mehrəlinin plastik cərrahiyyə ixtisası üzrə praktik tibb fəaliyyəti ilə məşğul olmaq hüququnun olub-olmaması lazımi qaydada araşdırılmayıb. Həmçinin onun həmin tarixdə müvafiq dövlət reyestrində qeydiyyatda olub-olmaması Səhiyyə Nazirliyindən və aidiyyəti qurumlardan rəsmi qaydada dəqiqləşdirilməli idi.
Qərara əsasən, göstərilən hallar araşdırılmalı, cinayət hadisəsinin olub-olmamasına hüquqi qiymət verilməsi üçün ibtidai araşdırma orqanı tərəfindən tam, hərtərəfli və obyektiv araşdırma aparılmalıdır.

Xitab24.az

Bir neçə dəqiqə sonra Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev ilə Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyan arasında görüş baş tutacaq.

Bu barədə APA-nın Bişkekə ezam olunmuş əməkdaşı xəbər verir.

Qeyd edək ki, Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının tədbirlərində iştirak etmək üçün avqustun 31-də Qırğız Respublikasına işgüzar səfərə gəlib.

Azərbaycan cəmiyyətinə hər kürsüdən şəffaflıq, dürüstlük və hesabatlılıq dərsi keçən Azərbaycan Respublikasının Qeyri-Hökumət Təşkilatlarına Dövlət Dəstəyi Agentliyi öz fəaliyyətində elə qaranlıq sxemlər qurub ki, illərdir səslənən tənqidlər artıq sadəcə narazılıq deyil, birbaşa maliyyə maxinasiyalarının konturlarını cızır.

Dövlət büdcəsindən QHT sektorunun inkişafı üçün ayrılan milyonlarla manat vəsaitin hansı qaranlıq meyarlarla, kimlərə və hansı xidmətlərin müqabilində verildiyi hələ də “məxfi” qrifi altında saxlanılır. Şübhəli tenderlər, qapalı müsabiqələr və ən əsası, hər il milyonlarla manatın məhz "müsabiqədənkənar qrant" adı ilə silinməsi mexanizmi açıq-aydın dövlət vəsaitinin təyinatı üzrə xərclənmədiyindən xəbər verir.
Müsabiqədənkənar milyonlar və gizli siyahılar...
Agentlik dəfələrlə edilən haqlı ictimai tələblərə və "Yenixeberorg.com"un araşdırma yazılarına baxmayaraq, hər il milyonlarla vəsaitin müsabiqədənkənar qrant adı ilə hansı QHT-lərə məhz nə üçün verildiyini açıqlamaqdan qəti şəkildə imtina edir. Şəffaflığı özlərinə bayraq edənlər əslində bu anlayışın arxasında milyonu aşan büdcə vəsaitlərini “dövlət tapşırığı” adı altında göyə sovururlar. Ölkədə yüzlərlə fəal və real iş görən QHT dövlət dəstəyindən kənarda qaldığı halda, hansısa seçilmiş, imtiyazlı dairələrə yüz minlərlə manatın paylanılması və bunun cəmiyyətdən gizlədilməsi biabırçılıqdır.
Eyni qaranlıq və qanunsuz yanaşma səfər qrantlarına da şamil edilir. Beynəlxalq platformalarda ölkəni təmsil etmək adı ilə verilən səfər qrantlarının əksəriyyəti tamamilə məxfi saxlanılır. Kimsə bilmir ki, bu qrantları kimlər alır, hansı meyarlarla seçilir və ümumiyyətlə, dövlət marağı üçün bu səfərlərin real effekti nədən ibarətdir.
Audit hesabatındakı şok rəqəmlər: 2 milyonə yaxın vəsait hara və kimə ayrılıb?
Agentliyin hər cür cəhdlərinə baxmayaraq, 2025-ci il üzrə əldə edilən bəzi sənədlər vəziyyətin nə qədər dözülməz həddə çatdığını açıq şəkildə göstərir. QHT-lərə Dövlət Dəstəyi Agentliyinin maliyyə fəaliyyətini audit edən “ABACUS” audit və konsaltinq şirkətinin hesabatı hər şeyi üzə çıxarır: qurum 2025-ci ildə cəmi 12 müsabiqədənkənar qrant layihəsinə 1 878 596 manat vəsait ayırıb.
Ortaya çıxan rəqəmlər maraqlıdır: hər bir layihəyə orta hesabla təxminən 160 min manat vəsait ödənilib. Ancaq ən maraqlı və eyni zamanda şübhə doğuran məqam odur ki, audit hesabatında da həmin layihələrin adları və onların hansı təşkilatlara verildiyi gizli saxlanılıb. Əgər hər şey qanunidirsə, görülən işlər realdırsa, bu gizlilik nəyə xidmət edir?
Cavab göz qabağındadır: dövri mətbuatda və ictimaiyyətdə aparılan heç bir araşdırma zamanı QHT- lərə Dövlət Dəstəyi Agentliyindən bu cür nəhəng büdcə ilə müsabiqədənkənar layihə icra edən hər hansı real təşkilata rast gəlinmir. Bu isə müəyyən şübhələr doğurur ki, milyonlarla manatlıq bu layihələr reallıqda mövcud deyil, onlar sadəcə kağız üzərində, sənədlərdə silinən rəqəmlərdir. Real icra yoxdur, nəticə yoxdur, amma milyonlar yoxa çıxıb!
Nəzarət edən qurumlar niyə susur?
Bu qədər açıq-aşkar maliyyə pozuntularına, hesabatlarda gizlədilən milyonlara nəzarət etməli olan qurumların, xüsusilə də Hesablama Palatasının və digər audit strukturlarının bu vəziyyətə göz yumması ayrıca bir araşdırma mövzusudur. Dövlət büdcəsinin talanmasına bərabər olan belə halların üzərindən sakitcə keçilməsi burada çox güclü maraqların və korrupsiya şəbəkəsinin mövcud olduğundan xəbər verir. Məsul qurumlar ya yoxlamaqdan qorxur, ya da bu qaranlıq sxemlərin bəzi iştirakçıları ilə birbaşa əlaqəlidir.
QHT- lərə Dövlət Dəstəyi Agentliyinin rəhbərliyi unutmasın ki, heç bir məxfilik qrifi dövlət vəsaitinin talanmasını əbədi olaraq gizlədə bilməz. Yaxın günlərdə Agentliyin digər maliyyə əməliyyatları barədə də yeni araşdırmanı da təqdim edəcəyik.("Yenixeberorg.com")
Qarşı tərəfin cavab haqqını tanıyırıq.